🟩 تعریف دعوای اثبات مالکیت بر اساس ید طولانی
ید طولانی به معنای تصرف طولانیمدت و بدون منازعه یک شخص بر مال (معمولاً غیرمنقول مانند زمین یا خانه) است، به نحوی که عرف و دادگاه آن را بهعنوان نشانهای از مالکیت احتمالی بپذیرند.
در مواردی که فردی فاقد سند رسمی مالکیت است، ولی سالها ملک را در تصرف، بهرهبرداری و اداره داشته، میتواند با ارائه مدارک و شواهد، دعوای اثبات مالکیت بر اساس ید طولانی اقامه کند.
🟩 شرایط طرح دعوای اثبات مالکیت با استناد به ید طولانی
- تصرف مستمر و بدون منازعه در بازه زمانی طولانی (مثلاً چندین سال متوالی)
- عرف محل یا قرائن خارجی مؤید مالکیت خواهان باشند
- فقدان مدعی دیگر یا دفاعیه ضعیف خوانده
- عدم وجود سند رسمی نزد شخص دیگر (در صورت وجود سند رسمی، ید بهتنهایی کافی نیست)
🟩 مدارک مورد نیاز:
- قبوض پرداخت عوارض، قبوض آب و برق یا مالیات ملک
- استشهادیه محلی (شهادت شهود مبنی بر تصرف مالکانه)
- اظهارات مطلعین و همسایگان
- قراردادهای شفاهی یا دستنویس قدیمی (در صورت وجود)
- سایر قرائن و امارات مالکیت مانند حصارکشی، احداث بنا، کشت و زرع و…
