کی از چالشهای حقوقی رایج بین مالک و مستأجر، عدم همکاری مستأجر در ملک تجاری است. گاهی موجر برای بررسی وضعیت ملک یا انجام تعمیرات مراجعه میکند، اما مستأجر در را باز نمیکند یا مانع ورود او میشود. در این حالت، مالک چه حقوقی دارد؟ آیا ورود بدون اجازه مجاز است؟ و چه راهحل قانونیای وجود دارد؟
🔹 آیا مالک حق ورود به ملک اجارهای را دارد؟
طبق قانون، تا زمانی که قرارداد اجاره معتبر است، مستأجر نسبت به ملک “حق انتفاع” دارد و مالک نمیتواند بدون اجازه او وارد ملک شود
اما این بدان معنا نیست که مالک هیچ حقی ندارد. در مواردی مانند:
- نیاز به بازدید دورهای طبق قرارداد
- تعمیرات اساسی یا فوری
- بررسی میزان استفاده یا تخریب ملک
اگر در قرارداد ذکر شده باشد، مستأجر موظف است همکاری کند.
🔹 راهکار قانونی در صورت ممانعت مستأجر
اگر مستأجر بدون دلیل موجه، مانع ورود مالک به ملک تجاری شود، موجر میتواند:
- ارسال اظهارنامه رسمی برای ثبت درخواست بازدید یا ورود قانونی
- طرح دعوای الزام به انجام تعهد در دادگاه، اگر در قرارداد آمده باشد
- درخواست فسخ قرارداد به دلیل استفاده نامناسب یا ممانعت از حق موجر
- طرح دعوای تخلیه به دلیل نقض شروط قرارداد
توجه: ورود بدون اجازه مالک به ملک اجارهای میتواند جرم ورود غیرمجاز تلقی شود، حتی اگر مالک اصلی ملک باشید.
اهمیت درج حق بازدید در قرارداد اجاره تجاری
یکی از اشتباهات رایج در قراردادهای اجاره تجاری این است که حق بازدید، تعمیرات یا ورود دورهای بهصورت شفاف و مکتوب درج نمیشود. در نبود این بند، مستأجر اختیار تام در استفاده از ملک را خواهد داشت.
بنابراین پیشنهاد میشود در زمان تنظیم قرارداد، موارد زیر را حتماً قید کنید:
- زمانبندی بازدیدهای دورهای (مثلاً هر ۳ ماه)
- لزوم همکاری مستأجر در انجام تعمیرات
- شرط فسخ در صورت ممانعت از ورود یا استفاده نادرست از ملک
چه زمانی تخلیه مستأجر ممکن میشود؟
اگر مستأجر:
- مانع از بازدید قانونی مالک شود
- تغییر کاربری غیرمجاز در ملک انجام دهد
- از ملک سوءاستفاده کند (مثلاً نگهداری کالای قاچاق، تخریب عمدی)
مالک میتواند با ارائه مدارک به دادگاه، درخواست تخلیه فوری بدهد.
