سوپیشینه یا سوسابقه در ایران، همان سابقه کیفری و ثبتشده در پلیس یا دادگاه است و پاک شدن آن به نوع جرم، میزان مجازات و گذشت زمان بستگی دارد.
۱️⃣ تفکیک نوع جرم
- جرایم سبک یا غیرعمدی
- مثل تصادف با جرح ساده، توهین کوچک یا تخلفات کماهمیت
- معمولاً پس از گذشت زمان مشخص و اجرای حکم، سابقه پاک میشود.
- جرایم سنگین یا عمدی
- مثل قتل، سرقت مسلحانه، کلاهبرداری سنگین
- سابقه کیفری مدت طولانیتری باقی میماند و بعضاً پاک نمیشود، مگر با عفو قضایی یا گذشت رسمی.
۲️⃣ مدت زمان پاک شدن
قانون «مدت سقوط سابقه کیفری» را بسته به نوع مجازات تعیین میکند:
- حبس کمتر از ۳ ماه → تقریباً سریعاً پاک میشود
- حبس ۳ ماه تا ۲ سال → معمولاً ۳ تا ۵ سال پس از اجرای حکم
- حبس بالای ۲ سال یا جرایم سنگین → ممکن است بیش از ۵ سال یا نیاز به عفو/دادگاه داشته باشد
نکته: در پروندههای سنگین، سابقه ممکن است در پرونده قضایی باقی بماند حتی بعد از مدتی، ولی برای استخدام، گذرنامه یا گواهی عدم سوءپیشینه ممکن است پاک شود.
