✅ انواع انتقال ملک به فرزند و وضعیت مالیاتی هرکدام:
🟩 ۱.
انتقال از طریق هبه (بخشش)
اگر والدین، ملک را رسمی و رایگان به فرزند ببخشند (هبه)، این نوع انتقال مشمول مالیات نقل و انتقال قطعی است:
- ماده ۵۹ قانون مالیاتهای مستقیم: «هر نوع انتقال قطعی به هر عنوان، مشمول مالیات نقل و انتقال است.»
🔹 میزان مالیات:
۵٪ ارزش معاملاتی ملک (بر اساس ارزیابی اداره مالیات، نه قیمت روز بازار)
🔹 پرداختکننده:
معمولاً واهب (دهنده ملک) یعنی پدر یا مادر
📌 نکته:
اگر انتقال در قالب سند رسمی هبه در دفترخانه انجام شود، دفترخانه بدون پرداخت مالیات، انتقال را ثبت نمیکند.
🟩 ۲.
انتقال از طریق فروش صوری به فرزند
برخی والدین، ملک را بهصورت قرارداد فروش صوری (مثلاً با مبلغ خیلی پایین) به فرزند واگذار میکنند. در این حالت نیز:
- اداره مالیات صرفاً به مبلغ قیدشده در سند توجه نمیکند
- ارزش معاملاتی واقعی ملاک محاسبه مالیات است
🔹 نتیجه: همچنان باید ۵٪ مالیات نقل و انتقال پرداخت شود، حتی اگر در ظاهر معامله “فروش” باشد.
🟩 ۳.
انتقال از طریق صلحنامه
صلحنامه (انتقال با حفظ منافع یا شرط عمری) نیز نوعی انتقال قطعی محسوب میشود، بنابراین:
- مشمول ۵٪ مالیات نقل و انتقال هست
- در صورت وجود شروط خاص (مثلاً حق استفاده مادامالعمر)، ارزیابی ارزش کمتر خواهد بود، ولی مالیات همچنان برقرار است
🟩 ۴.
انتقال پس از فوت (ارث)
در صورت فوت والدین، ملک به فرزند منتقل میشود از طریق انحصار وراثت و انتقال رسمی آن:
- مشمول مالیات بر ارث است، نه مالیات نقل و انتقال
- برای املاک، بر اساس طبقه وراث و ارزش معاملاتی مالیات تعلق میگیرد
- فرزندان در طبقه اول وراث هستند و نرخ مالیات بر ارث آنها ۳٪ ارزش معاملاتی ملک است (طبق اصلاحیه قانون سال ۱۳۹۵)
